بوستر پمپ

بوستر پمپ آبرسانی و آتش نشانی

وظیفه بوسترپمپ ثابت نگه د اشتن فشار لازم برای تامین شبکه مصرف با توجه به الگـوی متغیّـــر مصرف می باشد. از این رو هنگامــی که در شبکه، مصرفــــی وجود ندارد فشــار تغییر نمی کنـد و پمپ های بوستـرپمپ خاموش می باشنــد اما به محض اینکه فشار د ر شبکـه افـت می کنــد برای جبران این افت، اولین پمپ شروع به کار می کند.
اگر این پمــپ قادر به تامیـن فشار نباشـد پمپ های دیگر به همین ترتیب وارد مدار می شوند تا فشار را در محدوده معینی ثابت نگه دارند. هنگامی که مصرف کـم یا متوقف می شود پمپ ها نیز به ترتیـب از مدار خارج می شونـد. بنابرایــن پمپ های بوسترپمپ با توجه بــه میزان مصرف روشن یا خاموش می شوند.

موارد استفاده از بوسترپمپ:

• آبرسانی ساختمان هــای مختلف مانند برجها، بیمارستانها، مدارس، سالن های تفریحـی ورزشی، مجتمع های مسکونی و آپارتمانی و…
• تامین سیستم اطفاء حریق
• مصارف کشاورزی و آبیاری
• تامین آب صنعتی کارخانجات و صنایع

مزایای استفاده از بوسترپمپ:

• وقتی نوسان های مصرف کننده بسیار زیاد باشــد به جای استفــاده از یک پمـپ بزرگ از چندپمپ کوچک که به صورت بوسترپمپ هستند استفاده میشــود تا بتوان بسته به نیاز تعدادی از آنها را به کار وا د اشت و از کار کردن بیهـــود ه بقیه جلوگیری نمود و د ر نتیجــه استهلاک و مصرف انرژی به حداقل میرسد.
• به د لیل اینکه بوسترپمپ از اجزای مختلف متصل به هم تشکیل شده است میتوان با جدا کردن این اجزا بوسترپمپ را به سهولت حمل و در مکان مناسب نصب کرد.
• کارکرد دائمی بوسترپمپ را می توان با گذاشتن یک پمـپ رزرو تضمین کرد و هنگام خرابـی یک پمپ، پمپ رزرو وارد مدار می شود تا وقفه ای در کارکرد سیستم ایجاد نگردد.
• دارای قابلیت سرویس حین کار میباشد.

انواع بوسترپمپ:

• بوسترپمپ ها از نظر کارایی به د و دسته دور ثابت و دور متغییر طبقه بندی می گردند.

027

بوسترپمپ دور ثابت:

• این بوستر پمپ ها بیشتر برای سیستم اطفاء حریق استفاده می شود . در این سیستم الکتروپمپ ها در استارت اولیه به دور نامی خود می رسد و فشار لازم را تامین میکند.

028

بوسترپمپ دور متغییر:

• این بوستر پمپ ها بشتر برای سیستم ابرسانی استفاده می شود . الکتروپمپ ها با دور کم وارد مدار می شوند و در صورت افت فشار در سیستم دور الکتروموتور به دور نامی خود میرسد.

بوسترپمپ تک پمپه:

بوسترپمپ تک پمپه جهــــت مصـــــارف آب بهد اشتـی کم و متوسط د ر شبکه هــای آبرســـانی کاربــرد دارد.این نوع بوسترپمپ کاملا یکپارچه بوده و برای استفاده کافی است که کلکتور ورود ی آن به منبع تغذیه آب و کلکتور خروجی آن به شبکه مصرف متصـــل شد ه و برق مــورد نیاز تابلوی کنترل و فرمان آن تامین گردد. بوسترپمپ هــای دو یا چند پمپه د ور ثابت به دو دستــه با الکتروپمـــپ پیشرو (جاکی پمپ) و بدون الکتروپمپ پیشرو طبقه بند ی می گردند.

بوسترپمپ با الکتروپمپ پیشرو :

این بوسترپمپ ها از یک الکتروپمپ پیشــــرو (جاکی پمپ) و یک یا چند الکتـــروپمپ اصلی تشکیـــل می شوند که در آن ظرفیت الکتروپمـــپ پیشرو کمتر از الکتروپمــپ های اصلی است ولی فشار آن با فشار الکتروپمپ های اصلی برابر است.

بوسترپمپ بدون الکتروپمپ پیشرو :

این بوسترپمپ ها از دو یا چند الکتروپمپ اصلی با مشخصات یکسان ساخته می شوند.

مؤلفه های بوسترپمپ:

بوسترپمپ ها براساس دو مؤلفه اصلی حداکثر مصرف آب و حد اقل فشار طراحی می شوند و نوسانات ساعتی مصرف آب نیز عامل موثر در تعیین مشخصات آن می باشد.

نوع پمپ ها در بوسترپمپ از جهت کارکرد:

پمپ ها با توجه به کارکرد خود در بوسترپمپ به سه نوع تقسیم می شوند:
پمپ اصلی (MAIN PUMP): پمپ یا پمپ هایی که وظیفه تامین هد و د بی کل سیستم را دارند.
پمپ جاکی (JOCKEY PUMP): هنگامــی که دبی مورد نیـــاز یک سیستــم زیـاد باشــد معمـــولا از پمپ های بزرگ استفاده می گردد و به تبع آن موتور های محرک نیز انـرژی زیادی برای بـــه حرکت در آورد ن پمپ نیاز دارند. در الگوی مصرف،
زمان هایی وجود دارد که دبی د رخواستی کم می باشد و میتوان این دبی را با یک پمـــپ کوچک تامین کرد و نیــازی به استفـــاد ه از پمپ بـــزرگ نیست (تقاضای آب  د ر حالت عاد ی کمتــر از ۲۰ د رصد تقاضا د ر ساعات اوج مصرف بود ه و این
شرایط د ر بیش از ۷۰ درصد زمان مصرف حاکم است ). به همیـــن د لیل برای صرفه جویی د ر مصرف انرژی و همچنین کاهــش استهلاک پمپ هـــای بزرگ پمپی با ظرفیـــت آبد هی کمتر از پمپ اصلی انتخاب می کنند تا برای مصارف کم فقط این پمــپ روشن شود و نیاز سیستـــم را برآورد ه کند. نام این پمپ جاکی پمپ یا پمپ پیشرو است . برای حالتـــی که آبریزش در پمپ ها و افــت تد ریجی فشار د ر سیستم وجود د ارد از جاکی برای تامین مجدد فشار استفاده می شود.
پمپ رزرو (STANDBY PUMP): معمـــولا د ر مکان هایـــی که آبرسانی امری ضروری اســت و وقفه در آن باعث ایجاد مشکلاتی می شود (مانند بیمارستانها، کارخانجات و ….) پمپی را روی بوسترپمپ قرار می د هنــــد تا د ر صورت خراب شد ن یا توقف یکـــی از پمپ ها این پمـــپ وارد مد ار شود و وقفه ای در آبرسانی ایجاد نگردد. این پمپ را پمپ رزرو می نامند. در بوستـــرپمپ هایی که بــرای آتش نشانی بکار می روند حتما باید یک پمپ رزرو روی بوسترپمپ تعبیه گردد.

اجزای تشکیل دهنده بوسترپمپ:

اجزای اصلی مشترک بوسترپمپ د ور ثابت و دور متغیر عبارتند از:
• مجموعه الکتروپمپ ها
• بخش مکش
• بخش دهش
• شاسی اصلی
• سایر اجزای اصلی
عملکرد بوسترپمپ های دور ثابت توسط تابلوی کنتــــرل و فرمان دور ثابت، منبع دیافراگمـــی و پرشر سوئیچ های حداقل و حداکثر فشار کنترل می شود.
الکتروپمپ:
در اکثر قریب به اتفــــاق بوسترپمپ ها از الکتروموتـــــور به عنوان محرک پمــــپ استفــــاد ه می شود. د و یا چند الکتروپمپ که به صورت موازی روی یک شاسـی اصلی در کنار یکدیگر قرار د ارند، مجموعـــــه الکتروپمپ های یک بوسترپمــــپ را تشکیل می دهند .مقـــد ار توان مصرفی الکتروموتور بستگی به پمــپ د ارد.برای الکتروموتور باید نوع عایق بند ی مناسب را لحاظ کرد تا د ر مناطق مختلف و شرایط متفاوت جوابگو باشد .الکتروموتــور از نظر مسائل ایمنی (IP) نیز باید قابل اطمینان باشد.

بخش مکش:

بخش مکش بوسترپمپ شامل یک کلکتور لوله ای است که به واسطه شیرآلات و اتصالات مـورد نیاز به مکش الکتروپمپ ها و خروجی مخزن ذخیره آب متصل می گردد. شیرآلات و اتصالات این بخش عبارتند از:
شیر قطع و وصل
صافی
لرزه گیر
فلنج

بخش دهش:

بخش دهش نیز یک کلکتــــور لوله ای است که به وسیلــه شیرآلات و اتصالات لازم از خروجـی الکتروپمپ به شبکه مصرف متصل می شود. شیرآلات این بخش نیز عبارتند از :
شیر قطع و وصل
شیر یکطرفه
لرزه گیر
فلنج و مهره ماسوره
مغزی و تبد یل

کلکتور مکش و دهش:

ورود ی پمپ ها به کلکتــور مکش متصل می شونــد و سیال از طریــق این کلکتــور وارد پمپ ها می شود. خروجی پمپ ها از طریق اتصالات و شیر آلات و فلنجها به کلکتور دهش متصل می شوند و سیال از طریق این کلکتــور خارج میشود. د ر مصارف آبرسانی کلکتور ها باید گالوانیزه باشند تا از نظر بهداشتی مورد تائید باشد. د ر سیستم هــای آتش نشانی کلکتور ها باید از نوع بدون درز و قادر به تحمل فشار بالا باشند.
شیر فلکه: هنگامیکه بخواهیم یکی از پمپ ها را برای تعمیر یا به هر د لیل دیگری از مد ار خارج کنیم از شیرهـای فلکـــه برای قطع جریان سیـــال استفاد ه می کنیــــم. معمولا برای ابعــــاد بزرگ از شیرفلکه های چد نی و برای ابعاد کوچک از شیرفلکه های برنجی استفاد ه می شود.
شیر یکطرفه: برای جلوگیری از برگشـت آب به پمپ و جلوگیری از صد مــه رساند ن ضربــه قوچ احتمالی از شیر یکطرفه استفاد ه می کنند .
صافی: د ر بسیاری موارد سیال مورد استفـاد ه برای مصرف، حاوی ذرات ریز یا اجسامــی است که حتما باید از ورود آنها به پمپ جلوگیری به عمل آیــد تا به پمپ صد مه ای نرسد. بنابراین از صافــی برای این منظور استفاد ه می شود. د ر سیستم های آتش نشانـی توصیه می شود که برای هر کــدام از پمپ ها یک صافی جداگانه د ر نظر گرفته شود تا در صورت بسته شدن یک خط، بقیه پمپ هـا به کار خود اد امه دهند.
لرزه گیر: به دلیل اینکه بتوانیـــم ارتعاش بوستــرپمپ را به شبکه لوله کشی منتقل نکنیــم از لرزه گیر د ر کلکتور مکش و د هش استفاده می کنیم. هنگامیکـــه دبی خروجی از پمپ ها زیاد شـود ارتعاش د ر بوسترپمپ نیز زیاد می شود و به همین دلیل از لرزه گیـــر بصورت جد اگانه در هر خــط بوسترپمپ یعنی در ورودی و خروجی هر پمپ استفاده می شود.
تابلوی برق و کنترل: تابلوی برق وسیله ای است که سیستم مکانیکی و الکتریکی را هماهنگ می نماید. طراحی مناسب تابلو می تواند نقش به سزایی در کارکرد مطلوب بوسترپمپ د اشته باشد. تابلو های فرمان باید الکتروموتور ها و پمپ ها را از خطرات احتمالـی نظیر نوسانات شدید در شبکــه برق و خشک کار کردن پمپ ها و غیره محافظت کنند. همچنین تابلو باید از نظر ایمنی نیز مورد تائید باشد .وظیفه کنترلر (PLC)این است که بوسترپمپ را طوری کنتــرل کند که در شبکه مصرف، فشار و د بی مطلوب ایجاد گرد د و استهلاک نیز د ر پمپ ها بطور مساوی تقسیم گرد د.
پرشر سوئیچ: د ر بوستر پمپ هــــــای دور ثابت از پرشر سوئیچ برای کنترل فشــار حد اقــل و حد اکثر سیستم استفاده می شود و مقد ار محدوده فشار مجاز کاری بوسترپمپ را برای واحد کنترل با استفاد ه از پرشر سوئیچ معین می کنیم.
پرشر ترانسمیتر: د ر بوسترپمپ های دور متغیـر برای کنترل کاملا ثابــت فشار آب فقط یک پرشر ترانسمیتر بکار میرود.
مانومتر: برای اندازه گیری فشــــار ورود ی بوستــرپمپ، فشار خروجی بوسترپمــپ وفشــار تک تک پمپ ها از مانومتر استفاد ه میشود.
اتصالات تبدیلی و فلنجها:برای اتصــال قطعــات مختلف بوسترپمپ به هم ازاتصالات و فلنج ها استفــاده می شود که بنــا به نوع و حجم بوسترپمپ از اتصالات و فلنج هــای جوشی یا دنده ای استفاده میشود.
شاسی: برای یکپارچـه نمود ن بوسترپمپ، مجموعه الکتروپمپ ها، بخش مکش، بخش دهش و تابلوی کنتـــرل و فرمان بر روی یک شاسی اصلـــی نصب می گردنـــد. پمپ ها و الکتروموتورهــا باید روی یک شاسی مناسب قرار گیرند تا از ارتعاش و حرکت آنها جلوگیـــری کند. مقاومت شاسی و نوع آن بستگـی به وزن و حجم الکتروموتور ها و پمپ های مصرفی د ر بوسترپمپ د ارد.
کوپلینگ: اگر پمپ و الکتروموتور با سیستم کوپلینگ د ر خارج از پمپ کو پله گرد د برای اتصال پمپ به الکتروموتورنیاز به کوپلینگ می باشد.این کوپلینـــگ متناسب با قطـــر شافت الکتروموتور و پمـــپ میباشد. استفاد ه از گارد کوپلینگ برای رعایت مسائل ایمنی اجباری است.
تمام قطعات بکار گرفته شد ه در بوسترپمپ باید از نوع استانــد ارد بود ه و استاندارد های مربوط بــه آبرسانی و آتش نشانی در بوسترپمپ بایـــد رعایت شود .همچنین تمام قطعات باید با ضریــب اطمینان د ر نظر گرفته شد ه بتوانند فشار ایجاد شده توسط پمپ را تحمل نمایند.

بوسترپمپ های د ورمتغیر
آب منبع با ارزش طبیعت می باشد. بوستر پمپهای مقد ار واقعی آب مورد نیاز را تحویل می نمایند تا مصرف کننده همیشه و در تمام اوقات شبانه روز بتواند آب مورد نیاز خود را با فشار کاملا ثابت در اختیار د اشته باشد.از دیرباز تأمین فشار کاملاً ثابت آب با تغییرات مقد ار مصرف آن یکی از مهمترین اهد اف طراحان و تولید کنندگان بوسترپمپ بوده است . برای رسیدن به این هدف اولین گام، ساخــت دستگاهـــی است که بتوانــد دور الکتروموتورهای (A.C) معمــول که با برق شهرکارمیکنند را تغییــر د هــد. د ر چند د هه اخیر همسو با پیشرفت صنایع مختلـــف د ر جهان ، صنعت بــرق و الکترونیــک نیز از جایگاه والایـــی برخورد ار گشتـــه و به پیشرفت های چشمگیری نائل آمده است. گوشه ای از موفقیت های این صنعت ساخت اینورتر است . اینورتردستگاهی است که بوسیله آن میتوان فرکانس برق شهر را تغییر د اد .در صورتیکه این برق به عنوان قدرت محرک الکتروموتورها مورد استفاده قرار گیرد ، میتــوان دور آنها را متناسب با فرکانــس برق خروجی از اینورتر تغییر داد . یکی از رایج ترین موارد استفاده اینورترها که برای اغلب مهندسین تأسیسات شناخته شده است، استفاد ه از اینورتر در ساخت آسانسورهای دورمتغیراست. د ر صورتیکه از ایـن خاصیــــت اینورتــــر برای کنترل دور الکتروپمپ هــای بوسترپمــــپ استفــــاده شود میتــــوان بوسترپمپ های دورمتغیر تولید نمود. از چند د هه اخیر استفاد ه از بوسترپمپ های د ورمتغیر د ر ممالک پیشرفته صنعتی رایج بـود ه است. د ر این بوسترپمپ ها از الکتروپمپ هایی استفاد ه میشود که هر یک از آنها به اینورتر مجهز است. د ر ایران نیز طراحــی و تولید بوسترپمپ هــای دورمتغیر با استفــاد ه از الکتروپمپ های معمول موجود در بازار با قیمت قابل رقابت با بوسترپمپ های د ورثابت آغاز گرد یده است. کلیه تجهیزات این بوسترپمپ هــا بجز تابلوی کنترل و فرمان و سنسور فشار آن، مشابه بوسترپمپ های دورثابت اســت. تشابه قسمت های مکانیکــی موجب میگردد تا به سهولـــت بتوان با استفاده از تابلوی کنترل و فرمان د ورمتغیر و سنسور فشار مربوطه، بوسترپمپ های دورثابت موجود را به بوسترپمپ های دورمتغیر تبد یل نمود.
د ر تابلوی برق بوسترپمپ برای کار د ستی هر یک از الکتروپمپ ها به منظور راه اند ازی بوسترپمپ و استفاد ه موقت دستی از الکتروپمپ های بوسترپمپ به هنگام خرابی احتمالی سیستم اتوماتیک ، همچنین راه اندازی اتوماتیک بوسترپمپ ، کلید های لازم پیش بینی شده است . در بوسترپمپ هـای دورمتغیر برخلاف بوسترپمـپ های دورثابـت که الکتروپمپ های آن بصورت آنی روشن و خاموش میشونـد ، روشن و خامــوش شدن الکتروپمـپ ها کاملا نرم و تغییرات دور آنها به تدریج و با تغییرات مصرف آب صورت میگیرد.
تغییر تدریجی دور الکتروپمپ ها موجب ثابــت بودن کامل فشار سیستم میگرد د که شاخص اصلی بوسترپمپ های دورمتغیــر است. بوسترپمپهای دور متغیــردارای مزایای فوق العــاد ه د یگری نیـــز می باشند، از جمله:
۱. کاهش فضــای اشغـــال موتـــورخانه با کوچکتر شد ن حجم منبــع د یافراگمی و سایز پمپـها
۲. کاهش استهلاک کوپلینگ ها و قطعات متحرک الکتروپمپ ها
۳. افزایش عمر مفید بوسترپمپ و اجزا تشکیل د هند ه آن
۴. کاهش هزینه های سرویس و نگهد اری
۵. کاهش هزینه های مستمر برق مصرفی تا ۳۰ % بد لیل متناسب بود ن شدت جریان برق مصرفی
با د ر الکتروموتور و حـذف شدن جریان راه انــد ازی در مقایســـه با بوسترپمپ هــای دورثابــــت به هنگام روشـن شــــدن آنی الکتروپمپ ها تابلوبرقهای تمـــام توماتیک د ارای قابلیت برنامه ریزی هستند تا بتوان شرایط کاری بوسترپمپ را متناسـب با الگـــوی مصرف آب برنامه ریزی و تنظیم نمود. از مهمترین برنامه های کنترل، میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
۱. CHANGE OVERتعویـــض نوبتی پمپ ها که موجـــب میگردد تا کلیــه الکتروپمپ ها به یک اند ازه کار کنند و استهلاک سیستم کاهش یابد.
۲. حد اقل فاصله زمانی روشن شد ن متوالی الکتروپمــپ ها از یکد یگر، که از روشن شد ن همزمان الکتروپمپ ها به هنگام نیاز جلوگیری می نماید.
۳. حد اقل فاصله زمانی خاموش شدن متوالی الکتروپمپ هـا از یکدیگر، موجب میگرد د تا در زمانافزایش فشار ، همه الکتروپمپ ها با یکد یگر خاموش نگردند.

theme
رفتن به بالا